Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    Omdat ik het Vlaams Woordenboek al enkele jaren niet meer kan onderhouden, wordt er gewerkt aan een nieuwe versie. Helpers zijn welkom in kanaal #vlaamswoordenboek op de Discord van Nerdland.

    Recente reacties

    De onderstaande reacties zijn de laatst toegevoegde reacties op termen in ons woordenboek.

    #21 koploper

    Dan heb ik er nog eentje voor in de lijst van Vals Vlaams.

    In het coronawoordenboek
    https://www.taalbank.nl/2020/03/14/coronawoordenboek/
    staat er:

    onderliggende aandoeningen: (de) (in België) onderliggend lijden

    Maar volgens goegel worden in NL ‘onderliggende aandoeningen’ envengoed ivm corona vermeld dan in BE.
    Wel is het omgekeerde waar. Het NL ‘onderliggend lijden’ zoals in
    ‘Als er iemand is overleden aan het coronavirus wordt er steeds gezegd dat er al onderliggend lijden was, maar wat bedoelen ze daarmee?’ (harteraad.nl)
    is in NL gebruikelijk, maar in BE ongebruikelijk.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 08 apr 2021 14:48

    #22 koploper

    Dat is een goed gedacht, Georges. Ik ga eens een lijstje moeten aanleggen van woorden waarvan Nederlanders denken dat ze Vlaams zijn, maar die geen enkele Vlaamstalige gebruikt of zelfs maar kent.

    Toegevoegd door nthn op 08 apr 2021 07:36

    #23 kepelder

    kepelter, zie komperkel: (komperk, komperk, kopelleken z.n. kaft, wikkel, boekomslag, band (Kiliaan) < Latijn cooperire en ook uit het Frans: couvercle (bedekken, deksel). Bron: Limburgs Etymologisch Woordenboek, F. de Debrabandere.

    Toegevoegd door koarebleumke op 07 apr 2021 18:34

    #24 lockdownfeestje

    Waar is da feestje!

    https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/04/04/parket-voert-onderzoek-naar-jongeren-die-een-feestje-bouwen-op-e/

    Toegevoegd door koarebleumke op 07 apr 2021 14:04

    #25 kepelder

    Het komt misschien van calpin.

    Toegevoegd door de Bon op 07 apr 2021 13:40

    #26 koploper

    Ik denk ook dat dat niet klopt en vind ook geen goegels. Vermoedelijk zal de ene bron de andere gekopieerd hebben. En nu het in het VW staat is het zeker Vlaams ;) Misschien in het lemma toch een waarschuwing plaatsen en verwijzen naar deze reacties.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 07 apr 2021 13:06

    #27 boostbox

    Ik vermeld dit maar voor de volledigheid omdat het in het coronawoordenboek van de Taalbank staat, maar het is eigenlijk een initiatief van een Gents start-upbedrijfje die blijkbaar goed aan marketing gedaan hebben. De kans dat het word of begrip overleeft is klein want ik vind geen recente goegels.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 07 apr 2021 12:55

    #28 koploper

    Ik had nog nooit van ‘koploper’ gehoord (in die betekenis), maar volgens twee door Nederlanders geschreven bronnen zouden ‘wij’ dat zeggen. Volgens mij zijn ze fout, want ik vind er geen VL bronnen voor, en een mogelijke Vlaamstalige bij de eerste bron spreekt het ook al tegen.

    “Koppoters en taal vormen een hoofdstuk apart. In Nederland wordt vrijwel even vaak over ‘koppoters’ als over ‘kopvoeters’ gesproken. Maar in de Van Dale is louter het woord ‘koppoter’ opgenomen met een verwijzing naar een strip die ik nooit heb kunnen traceren. Het woord ‘kopvoeter’ heeft overigens misschien wel meer recht van bestaan. In onder meer middeleeuwse fresco’s komen namelijk afbeeldingen voor van een hoofd op voeten oftewel een ‘koploper’. In Vlaanderen wordt inderdaad dit woord gebruikt voor een koppoter, maar in Nederland zal een ‘koploper’ niet worden geassocieerd met een kindertekening.” (boekvertalers.nl/2012/02/28/oproep-koppoters-in-andere-talen/)

    “Volgens mij betekent “koploper” in België ook gewoon iemand die aan de leiding staat, bijvoorbeeld in een wedstrijd of een competitie. Ik heb het nog nooit in de betekenis van koppoter gelezen of gehoord (maar dat zou natuurlijk aan mij kunnen liggen).” (idem)

    “In België kent men inderdaad ook de begrippen ‘kopvoeter’, ‘koppoter’ en ‘koploper’ zoals wij die kennen.

    Twee- of driemaal kwam ik in België het woord ‘koploper’ tegen in de betekenis van ‘kopvoeter’." (idem)

    De koppoter of kopvoeter is een tekening van een menselijke figuur, waarbij de romp ontbreekt, en voeten (soms ook handen) rechtstreeks aan het hoofd worden getekend. In het Belgisch Nederlands wordt ook de term koploper wel gebruikt. (nl.wikipedia.org/wiki/Koppoter)

    Toegevoegd door nthn op 07 apr 2021 08:01

    #29 zwong

    Het Limburgs Etymologisch Woordenboek vermeldt ‘zwonk’, z.n.: draai van een boor, zwengel. Deverbatief van zwingen, zwaaien, draaien. Vgl. D. Schwung.

    Toegevoegd door koarebleumke op 05 apr 2021 21:29

    #30 zwong

    Ik ken het woord niet, en mijn taalgevoel kan niet direct zeggen of het m of v is. Ik dacht eerst aan v, maar het klinkt (met een beetje verbeelding) ook wel gelijk joint, en dat is m.

    Toegevoegd door nthn op 04 apr 2021 19:58

    #31 messing

    Welkom FVE, die betekenis staat bij het andere messing.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 03 apr 2021 18:29

    #32 messing

    put in de tuin waarin we tuin-en keukenafval gooien (Sint-Amands), inhoud jaarlijks geledigd en gebruikt als bemesting

    Toegevoegd door FVE op 03 apr 2021 09:11

    #33 zulle

    Verwant met Het Zweedse “syll”

    Het Zweedse syll (y wordt uu uitgesproken) lijkt me hieraan verwant .
    Betekenis: dorpel
    Syll: dorpel
    Syllen: de dorpel
    Syllerna: de dorpels

    Toegevoegd door ScandiDirk op 02 apr 2021 10:28

    #34 tamzak

    Amai, dat is straf: Ik hoorde op ’t sport van het nieuws op tv dat van Oliver Naesen waarop ik het lemma aangepast heb. Ik had niet gezien dat frankviwijn ook vandaag een opmerking bij het lemma geschreven had. Hoe groot is die kans??? Kan ik de lotto vandaag nog invullen? ;)

    Los daarvan is de reactie van nthn heel gejustificeerd: Taal is geen wiskunde waarbij twee keer een negatie een bevestiging is. De voorbeelden van nthn maken dat duidelijk. Maar nog, er zijn zelfs voorbeelden waar een uitdrukking hetzelfde betekent als de negatie ervan: het zal nog niet zijn kan hetzelfde betekenen als het zal wel zijn. Welkom in de wondere wereld van het Vlaams – en bij uitbreiding elke taal – frankviwijn.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 31 mrt 2021 21:55

    #35 tamzak

    Ik heb de commentaar van frankviwijn uit het lemma gehaald:

    “Wanneer men(http://www.vlaamswoordenboek.be/definities/term/tamzak) schrijft: “Den Dirk is nen echten tamzak, dieje komt nooit zijne zetel ni uit.”, dan komt hij dus WEL zine zetel uit! Want 2x negatief in één en dezelfde zin = positief! Dit gezegd zijnde."

    Beste frankviwijn, welkom bij het VW, maar een tweeledige negatie is gewoon een negatie gesplitst over twee woorden. In het Vlaams bestaan er naast tweeledige negaties (die in zéér veel talen op deze wereld voorkomen) ook drieledige, vierledige en zelfs vijfledige negaties, die allemaal hetzelfde betekenen.
    Tweeledig:
    - ’k He kik da nooit ni geweten.
    - Ja, da ’k et ni en weet.
    Drieledig:
    - ’k En he kik da nooit ni geweten.
    - ’k He kik daar nooit niet ni van afgeweten.
    Vierledig:
    - ’k En he kik daar nooit niet ni van afgeweten.
    - ’k He kik daar nooit niemand niet ni over verteld.
    Vijfledig:
    - ’k En he kik daar nooit niemand niet ni over verteld.

    Vier- en zeker vijfledige negaties zijn natuurlijk wel bijzonder zeldzaam, maar als ge een tijdje in het zuidwesten van Oost-Vlaanderen rondwaart gade der garanti wel eens eentje horen.

    Toegevoegd door nthn op 31 mrt 2021 20:13

    #36 tamzak

    Ik horde het Oliver Naesen (Oostende) het op de tv zeggen, dus veranderd naar Gans Vlaaanderen.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 31 mrt 2021 19:40

    #37 va

    Hoe komen ze er bij Typisch Vlaams bij om te zeggen dat het vooral een aanspreekvorm is.

    Vanmorgen is onze Va, Lowie Dries op 85 jarige leeftijd overleden. (facebook)

    …om er maar eentje te citeren.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 30 mrt 2021 20:31

    #38 hoeraja hiep

    Misschien afhankelijk van het enthousiasme?

    Er is zelden of nooit een hip hoera in de scores, nergens een uitschieter boven 80% of een echte afknapper onder de 40% (hoogstraten.be)

    Weer een hip hip hoera (facebook)

    Nog een hip hip hip HOERA voor onze jarige!!! (blogspot)

    Postkaart Verjaardag Hip hip hip hip hip hoera.(withloove.be)

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 29 mrt 2021 16:43

    #39 wasmachien

    Overslapen werd blijkbaar ooit gewijzigd in overslapen, zich ~, het was dus niet echt verdwenen.

    Toegevoegd door de Bon op 29 mrt 2021 16:18

    #40 hoeraja hiep

    Zou ‘hipipip hoera’ (‘hiep hiep hiep hoera’) de zuidelijke variant zijn van ‘hiep hiep hoera’? Voor mij klinkt de vorm met maar twee hiepen zeer eigenaardig. ‘Hieperdepiep hoera’ klinkt al beter, maar ‘hipipip hoera’ is voor mij toch de enige correcte vorm. Niet zo gemakkelijk op te zoeken.

    Toegevoegd door nthn op 28 mrt 2021 23:16

    Meer ...

    Developers gezocht!
    De code achter het Vlaams woordenboek heeft dringend een update nodig.
    Wil je deze website graag mee een nieuw leven geven? Ik zoek een team adoptieouders.
    Stuur me een e-mailtje als je wil helpen, merci!

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.