Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    Top woorden

    Dit zijn de top Vlaamse termen volgens het aantal positieve stemmen.

    #7821

    voorleggen
    (ww. legde voor, voorgelegd)

    Tonen, laten zien (bewijsstukken)

    vnw: laten zien, overleggen, ter inzage tonen

    Van Dale 2020 online: BE

    voorleggen is standaardtaal in België
    overleggen is standaardtaal in Nederland

    In Vlaanderen moet je bij een sollicitatie wel eens diploma’s voorleggen, terwijl je ze in Nederland moet overleggen.

    “Wie aan deze universiteit wil studeren, moet een diploma middelbaar onderwijs kunnen voorleggen. (standaardtaal in België)” Taaladvies.net

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Igor en laatst gewijzigd door Uix (08 Sep 2025 17:13)
    Dit woord was woord van de dag op 06 Sep 2020

    👍
    345

    #7822

    giscorrectie
    (zn. v. -s)

    Soms wordt het mogelijke gokgedrag van studenten opgevangen door een giscorrectie in te bouwen. Dat betekent dat je punten krijgt voor het percentage goed gegeven antwoorden, maar dat je voor foute antwoorden punten verliest. Meestal trekt de docent 1/ (aantal antwoordalternatieven – 1) af als het antwoord fout is.

    “Ik heb veel vragen opengelaten, ik wilde niet riskeren dat ik punten zou verliezen met de giscorrectie,” dat zegt de studente die al sinds het begin van het jaar oefende voor vandaag. Ze kan moeilijk inschatten wat haar kansen zijn. (de redactie.be)

    4 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door LeGrognard en laatst gewijzigd door de Bon (23 Jul 2021 11:30)

    👍
    345

    #7823

    volk
    (zn. o.)

    bezoek, visite

    Uitdrukkingen:
    volk hebben: bezoek hebben
    met volk zitten: met bezoek zitten
    volk krijgen: bezoek verwachten

    Ik zal morgen wel langs de Jean gaan, hij zit met volk vanavond.

    Kunt ge morgen eens terugbellen, ik heb volk op ’t moment.

    Ik moet nog gaan koken want ik krijg volk vanavond.

    1 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Georges Grootjans en laatst gewijzigd door Marcus (11 Aug 2021 04:36)
    Dit woord was woord van de dag op 26 Mar 2022

    👍
    345

    #7824

    concurrentiepact
    (zn. o. -en)

    akkoord over maatregelen die de Belgische bedrijven meer concurrentiekracht moeten geven ten opzichte van de buurlanden

    “Federale regering bereikt akkoord over concurrentiepact” titelt De Standaard. Het blijft wel wachten op instemming van de deelstaten. (titelen)

    0 reactie(s)
    Toegevoegd door de Bon (06 Aug 2021 11:34)

    👍
    345

    #7825

    eens voor allemaal
    (uitdr.)

    eens en voor altijd

    Fr. une fois pour toutes

    Ter herinnering wil ik nog eens voor allemaal duidelijk stellen dat ik met die hele affaire geen uitstaans heb.

    3 reactie(s)
    Toegevoegd door petrik (23 Jul 2021 10:39)

    👍
    345

    #7826

    gracht, oude koeien uit de ~ halen
    (uitdr.)

    oude of lang vergeten zaken terug oprakelen

    DS2015 standaardtaal

    vnw

    NL: oude koeien uit de sloot halen

    Ge moet nu geen oude koeien uit de gracht halen, he. Dat was toen in 1982 en die zaak is afgehandeld en vergeten en vergeven.

    5 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Georges Grootjans en laatst gewijzigd door Georges Grootjans (30 Apr 2023 07:26)

    👍
    345

    #7827

    bijou
    (zn. v., ~s)

    - juweel, bizjoe
    - fig.: iemand (meestal vrouw of kind) die uitzonderlijk of uniek is

    meestal dimin.: bijouke

    Ons Anneke, ’t is een bijouke. Daar hebben we nu eens nooit ofte nooit last mee.

    De kuisvrouw die we nu hebben is een bijouke. Op 3 uur tijd heeft die den hele beneden gedaan.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Georges Grootjans en laatst gewijzigd door fansy (11 Aug 2021 04:56)

    👍
    345

    #7828

    vitessebak
    (de ~ (m.), ~ken)

    de versnellingsbak van een auto

    ook: vitessenbak

    Nu dat mijn vitessebak zes vitessen heeft rij ik altijd in de zesde vitesse om nafte te sparen.

    En als de vitessenbak kapot is door een productiefout bvb heeft dat al zeker niets te maken met dat ik zelf de olie ververs van de motor. (bimmerandmore.be)

    Panamarenko (met zilveren schoenen): “Als hij op punt staat. Hij functioneert op stoomkracht, heel eenvoudig, zonder vitessenbak, met een onverslijtbare motor die efficiënter is dan een gewone motor. Die vier pollepeltjes op dat schoepenwiel zijn rechtstreeks met de achteras verbonden. Met een kilo’ke druk van de gasbrander erop draait dat rond. Die bol is een condensator.” (nieuwsblad.be)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door vandeginste en laatst gewijzigd door Georges Grootjans (16 Aug 2025 11:27)

    👍
    345

    #7829

    bien
    (bn.)

    ook “bjein”, van het Frans “bien”

    goed, plezant, vet

    Dieje film was echt bien, zulle!

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door elvisrules en laatst gewijzigd door elvisrules (10 Aug 2021 11:50)

    👍
    345

    #7830

    gijle
    (pers. vn., 2de pers. mv.)

    jullie
    Antw.: golle

    Gijle hebt daar ook geen verstand van zeker?

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Evelieniewienie en laatst gewijzigd door de Bon (08 Aug 2021 17:33)

    👍
    345

    #7831

    koven
    (ww., koofde, gekoofd)

    meppen, erop kloppen, slaan, toeken

    etymologie zie: koof

    uitdr.:
    1) iemand een koof geven
    2) erop koven

    1) Wilt ge nu uw bakkes es houden of ik koof er op.

    2) Als da machien ni marcheert (marcheren), kooft er dan es tegoei op.

    13 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door fansy (22 Jul 2021 03:59)

    👍
    345

    #7832

    kerlevain
    (de ~ (m.), -s)

    kruiwagen

    > F. Debrabandere (2005), Oost-Vlaams en Zeeuws-Vlaams etymologisch woordenboek: de herkomst van de Oost- en Zeeuws-Vlaamse woorden:
    karlevei, kerlevei, kirlevei, karlavei, zn. m.: kruiwagen. Bij De Bo karlewei. 1667 calaveijwaeghenghien, carlaevij waeghentien, Gent (LC). Met l-epenthesis uit karwei. De kruiwagen werd namelijk vooral gebruikt om stenen en aarde te vervoeren. Nu had karweien in het Waasland ook de betekenis ‘aarde en stenen vervoeren, bij het aanleggen werden de aangelanden verplicht een aantal karren steen en aarde naar de weg te voeren’. Dit is een oude herendienst en het woord karwei, Middelnederlands corweide, Frans corvée betekende oorspronkelijk ‘opgelegd werk, herendienst’. LC interpreteert trouwens 1667 calaveijwaeghenghien als ‘karweiwagentje’.

    Ik ga bij de boer om een kerlevain vedde (mest).

    2 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Chrisvandeinze en laatst gewijzigd door de Bon (11 Aug 2021 00:09)

    👍
    345

    #7833

    dwarsmuur
    (zn. m. -en)

    een muur die loodrecht staat op een andere muur

    de dwarsmuur is 1,00 meter lang.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door carl en laatst gewijzigd door de Bon (29 Jul 2021 03:55)

    👍
    345

    #7834

    achterwarege

    vroedvrouw, baker
    ook: achterwoarsterigge

    Z’èt ekocht mi d’achterwoareege.

    3 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door pol-e-ke en laatst gewijzigd door de Bon (27 Apr 2025 15:40)

    👍
    345

    #7835

    schroe
    (de ~ (v.), -n)

    reep, strook

    Och, die sukkelaar had een grote wonde op zijn been en hij en had niet niet anders dan een schroe van een oud laken om er rond te doen.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door De Bouck en laatst gewijzigd door de Bon (27 Jul 2021 06:30)

    👍
    345

    #7836

    globaliseren
    (ww., globaliseerde, heeft geglobaliseerd)

    tot een geheel samenbrengen, bij elkaar voegen, bij elkaar optellen

    Van Dale 2018 online: BE, niet algemeen

    < Frans globaliser

    vgl. globaal

    De eisen van de verschillende vakbondsgevaardigden worden tot één pakket geglobaliseerd.
    De bedragen betreffende de begrotingsjaren 2010 en 2011 werden geglobaliseerd.
    Tegen de volgende vergadering zullen we alle activiteitenverslagen globaliseren in één enkel verslag.

    2 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door petrik en laatst gewijzigd door de Bon (28 Jul 2021 11:23)

    👍
    345

    #7837

    dopsel
    (znw (o), ~s)

    afdeksel, stopsel, dop

    U moet het dopsel goed vastschroeven, opdat geen brandstof uit de tank lekt.

    1 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Rodomontade en laatst gewijzigd door fansy (21 Jul 2021 04:17)

    👍
    345

    #7838

    doorchassen
    (ww., chaste door, doorgechast)

    doortrekken, doorspoelen

    ook figuurlijk: doorjagen

    ook: doorsjassen; sjassen

    Vergeet het gemak niet door te chassen als ge gedaan met kakken hebt.

    “Dat bedrag is op twee jaar tijd eigenlijk letterlijk – excuseer me voor het woordgebruik – ‘doorgechast’. Minister, de regioscreening die u doet, heeft een impact op …” (vlaamsparlement.be)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Georges Grootjans en laatst gewijzigd door Georges Grootjans (12 Mar 2025 07:57)

    👍
    345

    #7839

    veritst

    verhitst?

    Lichte schaafwonde door wrijving met een ruw … (of zelfs zacht) oppervlak.

    Mijn knieën zijn helaal “verritst” naada’kik gisteren uitgeschove zen op onze nieven tapiplijn (tapis-plain).

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Gargamelius en laatst gewijzigd door de Bon (15 Jul 2021 12:58)

    👍
    345

    #7840

    perfect Nederlands spreken
    (uitdr.)

    Kwalificatie van de kennis van het Nederlands van een anderstalige (een migrant, een politicus, …), ook al is zijn taalgebruik helemaal niet foutloos of zelfs eerder beperkt

    ook: perfect Vlaams spreken

    Hij werkt hier, heeft een vriendin en spreekt perfect Nederlands.

    demorgen.be: De jongen had jaren in ons land gewoond, sprak perfect Nederlands en werkte als loodgieter bij een bedrijf in Waregem.

    nieuwsblad.be: De ambassadeur, die een N-VA-etiket wordt toegedicht, zei dat hij geen Frans had gesproken omdat de enkele Franstalige zakenmensen die aanwezig waren perfect Nederlands spraken.

    stadaard.be: Wij zijn naar Lokeren gekomen omdat we absolute fans zijn van The Subs’, zeggen ze in perfect Nederlands. Dat ze onze taal uitstekend spreken, vinden ze niet meer dan normaal, zonder dat daar politieke overwegingen aan te pas komen.

    2 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Morgengave en laatst gewijzigd door Georges Grootjans (02 Aug 2021 14:59)

    👍
    345

    Meer ...

    Nieuwe versie!
    Er is een nieuwe versie van het Vlaams Woordenboek online. Mocht je problemen ondervinden, gelieve deze te melden op onze GitHub.

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.