Definitie

Status:Onbekend

(verouderd in Nederland)

speculaas

uitspraak:
provincie Antwerpen: spikkelase, spekkelaose
Zuid-Limburg: spikkelaose

Woordenboek der Nederlandsche Taal: Speculaas is waarschijnlijk ontstaan uit speculatie, zoals ook relaas met afval van de -ie ontstond uit relatie; mogelijk zijn ook nevenvormen als speculacie, speculasie opgevat als verkleinwoord en ontstond zo een nieuw woord speculaas. (M. Philippa e.a)

P.J. Cornelissen & J.B. Vervliet (1899-1906). Idioticon van het Antwerpsch Dialect (Stad Antwerpen en Antwerpsche Kempen).
SPECULATIE (uitspr. spikk?lasie), znw., m. zonder mrv. - Dunne, droge koekjes, bruin van kleur, uit bloem, suiker en boter gebakken.

Wikipedia: In ouder Nederlands betekende speculatie "overdenking" of "vermoeden". De koek werd daarom (mogelijk schertsend) speculatie genoemd omdat het oorspronkelijk een gebak voor fijnproevers was. Speculatie in de betekenis "veronderstellen" of "bedenken" kan impliceren dat het gebak een soort "fantasiegoed" zou zijn.

zie ook speculoos

ook in de provincie Antwerpen

Vermeiren speculoos 02
speculatie geproduceerd in Bornem

Voorbeelden

Speculatiekoek van Sinterklaas.

Ne spikkelaose vér op de botram (een speculatie voor op de boterham).

Mijn grootmoeder zaliger (Lier) sprak nooit over speculaas of speculoos maar van speculatie (spekkelaose).

Toegevoegd door petrik - VL-WBK 1.0

Gepubliceerd op 15 Jul 2021 Laatst bijgewerkt op 18 Dec 2025