Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.
Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent
Dit zijn de top Vlaamse termen volgens het aantal positieve stemmen.
bloedworst met rozijnen, pens
Ik heb gisteren zoete beuling met gebakken appeltjes gegeten.
iets dat heel duur is
Van Dale 2013 online: Belgisch-Nederlands, informeel
NL: een rib uit m’n lijf kosten
Huizen, dat is bijna niet meer te betalen. Die kosten stukken van mensen tegenwoordig.
gezwollen knie, als gevolg van te lang op de knieën te moeten zitten
zie ook: patersknie
Ik kan niet lang marcheren, want ’k zit met een kapucienenknie.
bijkans, welhaast, ternauwernood, nipt
Wordt dikwijls gebezigd wanneer iets slechts op het laatste nippertje verhinderd werd.
< Ei zo na betekende oorspronkelijk ‘o zo dichtbij’. Ei is een – nu verouderde – uitroep van verbazing. Na betekende ‘dichtbij’. (taaladvies.net)
Van Dale 2014 online: Belgisch-Nederlands
DS2015 standaardnederlands
In zulk stormweer aan de zee gaan lopen is levensgevaarlijk; er was ginder iemand door een golf gegrepen — ze was ei zo na verdronken.
Onze nationale ploeg is vandaag op Zaventem geland. Kapitein Vincent Kompany komt als laatste uit het vliegtuig en vergeet ei zo na Elio Di Rupo te groeten.
de Halletoren, belfort van Brugge
‘t begint met een d en stoat up de markt: d’olletorre
Het begint met een d en staat op de markt: de halletoren, belfort
new wave danser uit de jaren ’80
type dans: met hun bovenlijf naar de grond gebogen en zwaaiende armen alsof ze crawl willen zwemmen
Vijf frank zoekers kunt ge herkennen aan de typische dansbewegingen op de new wave muziek (vb. muziek van The Cure) uit de jaren ’80.
Iemand die voor niets deugt.
Die vent is een echte vijg!
(Die vent deugt echt voor niets!)
> andere betekenis van vijg
(Bargoens) weggaan, weglopen
Ook wel met ww. “zijn” of (minder algemeen) “stikken”.
Van iemand die er plots niet meer is, zei men “hij is rip en de bie” (vgl. ribbedebie)
“De bie steken: snel de vlucht nemen, snel wegloopen.” bij Cornelissen-Vervliet (Antwerpen en Kempen), Lievevrouw-Coopman (Gent), Debrabandere (Kortrijk)
De bie steken zou volgens De Bo (1973) komen van:
“Den bijs steken, de bijze steken, en hier of daar ook den bies steken, de bieze steken, en zelfs de bie stelten, driftig aan ’t loopen gaan gelijk eene koe die de bremzen (fr. taons) hoort ronken, snel vluchten, aan ’t bijzen gaan. De koe stak den bijs in de weide.”
Jallen: zie reactie
Jal de bie, jong! (maak dat ge weg komt)
In een ik en een gij (op een ik en een gij) was zij de bie. (weg, foetsie)
De bie stikken. (hard weglopen)
ijstaart in de vorm van een lam met een vulling van frambozencoulis. Wanneer de kop van het lam wordt afgesneden, vloeit het bloed (grenadine, frambozencoulis e. d.)
zie ijslam
Het bloedend lammeke is een traditioneel dessert op communiefeesten.
In een traditionele ijslam zit een siroop van rode bessen. Als je het hoofd van het lam er dan afsnijdt, lijkt het alsof er bloed uit komt. "We merken dat vooral jongens kiezen voor een “bloedend” lam, maar het is ook mogelijk om de siroop eruit te laten", legt Leen uit. (vrt.be 20-04-2022)
van
Het exacte gebruik van de voorzetsels verschilt nogal in NL en VL.
Als u kiest voor een woonkrediet op (van) 30 jaar valt uw maandaflossing (maandlasten) heel wat lager uit.
Dat benzinestation is 24 op 24, 7 op 7 open.
(vierentwintig uur op vierentwintig)
> andere betekenis van op
de hik
uitdr.: de hikketik hebben
zie ook snik
Het kind kreeg de hikketik nadat het te vlug gedronken had.
herinnering, i.h.b. betalingsherinnering, aanmaning
< Frans: rapeller
Van Dale 2013 online: ongemarkeerd
zie ook: rappeleren
Nu krijg ik weer een rappel, terwijl ik het twee weken geleden al betaald heb.
Ge moet dat op tijd betalen anders rekenen ze u nog rappelkosten aan.
Zoals hierboven beschreven wordt de betaling van de huurgelden bij ons gecentraliseerd om alle rompslomp voor de verhuurder te vermijden. In geval van huurachterstand sturen wij de nodige rappels en ingebrekestellingen. (Intrum Justitia)
zachtjes aantikken
ook in Antwerpen
vgl. tits: tik
Woordenboek der Nederlandsche Taal:
‘Modern lemma: titsen
bedr. en onz. zw. ww. Onomatopee. Thans alleen in Zuid-Nederl.
Aanraken, beroeren.
“Een peerd titsen met de zweep” De Bo (1873).
Iets titsen aan of tegen; iets in aanraking brengen met.
“Het klare persel van witte Rhijndruiven …; frisch is zijn aanraking; als men er zijn tong eens tegen titst’ ritst de koele fijnheid er van, al tot in het dorstig hart". Timmermans (1923).’
Hij was zachtjes met zijn trouwring tegen een glas aan ’t titsen om zo een nieuwe te bestellen.
> andere betekenis van titsen
z. muug
zie vb. aldaar
met veel bochten, kronkelig
Dat baantje loopt krinkeldewinkel door de velden.
kletsnat, doorweekt, nat tot op de huid
zie ook: strontnat
Ik reed door de regen en was mesnat, als ik thuis kwam.
het in vermindering brengen van een rekening of een lening,
een afbetaling
Van Dale 2013 online: gewestelijk
Van Dale 2018 online: BE; niet algemeen het verminderen van een rekening, een loon enz.
= mindering
iets op afkorting betalen
in mindering
Typisch Vlaams: Geen Algemeen Nederlands; Gangbaarheid: 6; Vlaamsheid: 1
“Geeft mij 50 fr. op afkörting, de rest meugde te naaste week betalen.” P.J. Cornelissen & J.B. Vervliet (1936, 1938, 1939). Idioticon van het Antwerpsch Dialect – Bijvoegsel.
Vanuit die optiek moet men de betaling van de borg slechts beschouwen als een afkorting van de schuld, terwijl de borg zijn verbintenis wel volledig nakwam. (lib.ugent.be)Ook kunt u met maandelijkse afkortingen betalen. (raatsadvocaten.be)
Uier van een koe, gekookt bij de beenhouwer te verkrijgen
Ze at elke middag ulder ip eur stutte.
(Ze at elke middag uier op haar boterham.)
zenuwen
wordt gezegd als men iemand zodanig ergert, dat hij geprikkeld reageert
Van Dale: (Belgisch-Nederlands, niet algemeen) dat werkt op mijn systeem
ik word er zenuwachtig, geprikkeld van
zie ook: systeem, op iemands ~ werken,
webbe, er de ~ van krijgen
zie ook verzamellemma geneeskunde
Stopt is met zeuren, da werkt op mijn systeem.
letterlijk: van (gedurende) zijn leven niet; nooit
zie ook vanalzeleven, zjeleven, van ~, vanzelaeve, alzeleven, van zijn leven, vanzjeleven, ooit vanzeleven
Vanzelevens niet! Geen haar op mijn hoofd dat er aan denkt.
Nieuwe versie!
Er is een nieuwe versie van het Vlaams Woordenboek online. Mocht je problemen ondervinden, gelieve deze te melden op onze
GitHub.
