Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    dagdagelijks

    Dit is slechts 1 definitie voor "dagdagelijks." Bekijk alle definities.

    dagdagelijks
    (bn.; bw.)

    dagelijks, elke dag opnieuw

    Dts. tagtäglich
    Van Dale 2013 online: Belgisch-Nederlands, niet algemeen
    Smisdom: algemeen Belgisch-Nederlands
    DS2015 standaardtaal

    Dat is hier dagdagelijks dezelfde zever.

    demorgen.be: “Inhoudelijke kritiek hoor ik zelden, kritiek op mijn stijl is bijna dagdagelijkse kost geworden… altijd hetzelfde verhaal”, zo besluit de vice-ministerpresidente.

    18 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door aliekens en laatst gewijzigd door de Bon (02 dec 2017 13:01)

    Thumbs_up
    442

    Reacties

    Ik hoorde vandaag een pipo op de radio zeggen om dagdagelijks niet meer te gebruiken wegens fout en met het argument dat nachtnachtelijks toch ook niet bestaat. Dat argument is belachelijk en klopt langs geen kanten. De betekenis van dagelijks in dagdagelijks heeft niets met dag en nacht te maken, wel met dag in de betekenis van een etmaal. Ge moogt zelfs zeggen: Dagdagelijks gebeuren er ’s nachts ondelukken.
    Het argument is ook belachelijk omdat ge dan ook het woord dagelijks moogt afschaffen want nachtelijks (met s) bestaat ook niet. En nachtelijk (bv. het nachtelijk lawaai)moogt ge dan ook weggooien want dagelijk (zonder s) bestaat ook niet. Den Dikke Vandale gaat een dun boekske worden.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 23 mrt 2012 11:16

    Over het genus. Ook een goei.

    “Er staat: ‘vrouwelijk (mannelijk)’. Wat is het nou? ( …)

    Als je het mij vraagt dan zou ik het volgende antwoorden: v (m) betekent dat het woord oorspronkelijk vrouwelijk is (en waarschijnlijk in Vlaanderen nog als vrouwelijk wordt gezien), maar dat je in Nederland veilig met ‘hem’ naar dit woord verwijst.

    Nog iets concreter: als je niet al te zuidelijk in Nederland woont is een aardige stelregel:

    onzijdige woorden krijgen ‘zijn’
    ‘de’-woorden krijgen meestal ‘zijn’, tenzij het woord duidelijk vrouwelijk is (bijvoorbeeld doordat het verwijst naar een vrouwelijk begrip zoals ‘koe’ of ‘vrouw’ of doordat het eindigt op ‘-heid’, ‘-ing’, enz).

    Op deze manier voorkom je dat je klinkt als een Vlaming of taalpurist, die weet dat ‘kast’, ‘friet’ en ‘taal’ vrouwelijk zijn. Er is niets mis met Vlamingen uiteraard, maar toch klinkt het ietwat geforceerd in Nederland als je vertelt dat je ‘haar in de gang hebt gezet’ als je een kast aan het verhuizen bent."

    Toegevoegd door de Bon op 23 mrt 2012 11:50

    Er totaal aan voorbijgaand dat ge sowieso haar alleen zegt over personen, en over zaken altijd ze.

    Ge zegt toch ook niet (ook niet in Nederland) over de talloren/borden: heb je hen al op tafel gezet?

    Dus ook een Vlaming zal over de tafel zeggen: heb je/hedde ze in de gang gezet?

    Toegevoegd door Diederik op 23 mrt 2012 12:19

    Ik kom somstijds wel teksten tegen (ben een vertaler) van Nederlanders die krampachtig proberen het juiste geslacht toe te passen, die dan naar een machine bv. met ‘haar’ verwijzen.

    Toegevoegd door Rodomontade op 23 mrt 2012 13:08

    contaminatie van soms en somtijds dus

    Toegevoegd door Rodomontade op 23 mrt 2012 13:09

    Juist Rodomontade – mag ik Rod zeggen? Ik vind het raar hetgeen Bon zegt. Ik denk niet dat NL het geforceerd vinden dat wij als VL de geslachten der dingen, ook als we in NL komen, blijven toepassen. Het omgekeerde is geforceerd, dat we ons per se aan de NL zouden aanpassen. Evengoed dat het geforceerd is dat een NL op de foocheltjesmart in Antwerpen Vlaams probeert de spreken. Want zeker op de vogeltjesmarkt moet ieder vogeltje maar zingen zoals het gebekt is.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 23 mrt 2012 14:34

    Wat is dan juist volgens u:
    De krant, zijn of haar redactie?
    Het schip, zijn of haar bemanning?

    Toegevoegd door LeGrognard op 23 mrt 2012 15:32

    Altijd geleerd dat onzijdige woorden een ‘zijn’ krijgen, omdat er geen onzijdig bezittelijk voornaamwoord bestaat.
    Krant is een samentrekking van ‘courant’, dus oorspronkelijk wel mannelijk, maar bij ons hangen ze aan vrouwelijke woorden dikwijls een -e, zodat ik het als ‘die krante’ ken (wel minder ‘courant’ dan gazet natuurlijk).
    Ik maak ook nog een onderscheid tussen de betrekkelijke voornaamwoorden ‘wiens’, ‘wier’ en ‘welks’, maar dat is alleen om consequent te zijn en voelt voor de meeste mensen nogal stijf aan.
    @Georges: zoals ge wilt. Een ‘rodomontade’ is een soort bombastische grootspraak; in het NL wel nooit een frequent woord geweest.

    Toegevoegd door Rodomontade op 23 mrt 2012 15:53

    Dan had ik er twee keer naast gezeten.

    Toegevoegd door LeGrognard op 23 mrt 2012 16:13

    In het Engels zijn boten om een of andere reden bij referentie vrouwelijk. In het Nederlands normaliter niet, maar er is een tendens om onzijdige woorden steeds vaker een ‘haar’ toe te kennen.

    Het wordt dan ook wel ‘haarziekte’ genoemd.

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Haar-ziekte_(taal)

    Toegevoegd door Rodomontade op 23 mrt 2012 16:22

    Juist ja, de engelse invloed daar zat ik mee. The ship and her crew.
    Overigens, zou ik het in het taalonderwijs voor het zeggen hebben dan zou ik kinderen een vreemde taal eerst vlot willen leren lezen en vooral spreken. Daar heb je wat aan!
    Als je drie talen in je pakket hebt dan moet je inclusief het Nederlands vier keer het geslacht uit het hoofd leren inclusief de verbuigingen voordat je ook maar een woord gesproken hebt. Dat is veel voor een kinderhoofd.

    Toegevoegd door LeGrognard op 23 mrt 2012 16:44

    De makers van het WNT pasten wel de regel toe dat boottypes vrouwelijk waren, behalve met een mannelijke uitgang zoals -er

    http://www.gutenberg.org/files/22722/22722-h/woordenlijst1914-full.html

    10. Bij zaaknamen gaat de taal minder regelmatig te werk, en laat zij somtijds de achtervoegsels meer gelden dan de beteekenis der woorden. Zoo worden b. v. linde en tamarinde algemeen, kennelijk om de toonlooze e, V. genomen, niettegenstaande de overige namen van boomen M. zijn; daarentegen zijn de benamingen van schepen, op -er uitgaande, als hoeker, kaper, lichter, M., in weerwil dat de overige V. of O. genomen worden. In de meeste gevallen echter, waarin de vorm minder duidelijk spreekt, wordt aan de onderscheiding der beteekenissen de voorkeur gegeven boven het geslacht, dat de vorm zou vereischen. Zoo zijn b. v. de stammen (de zoogenaamde wortels) der werkwoorden vanouds M., en behouden ook nu dit geslacht, zoolang zij in abstracten zin worden gebezigd; doch zij worden als V. gebruikt, wanneer zij eene concrete beteekenis hebben aangenomen. B. v. val en greep, voor het vallen en grijpen, zijn M., maar als voorwerpsnamen, voor (muizen)val en handvatsel, worden zij tegenwoordig als V. aangemerkt. Aan het achtervoegsel -sel wordt algemeen het onzijd. geslacht toegekend, en toch zegt iedereen de stijfsel.

    28. De namen van vaartuigen, als aak, bark, boot, kof enz.; behalve die, welke op de achtervoegsels -er en -aar eindigen, als driemaster, lichter, groenlandsvaarder, uitlegger, rinkelaar enz., die M. zijn, en de onzijdige fregat, galjoen en jacht.

    Dat de taal hier het vrouwelijke geslacht wil, blijkt hieruit, dat manl. en XVIII">XVIIIonz. eigennamen, op schepen toegepast, als vrouwel. worden gebezigd: Hij commandeert de Tromp; de Friesland zal heden niet varen.

    Toegevoegd door Grytolle op 23 mrt 2012 16:47

    Ik denk niet dat ge die geslachten uit het hoofd moet leren, LG. Voor sommige woorden misschien wel. Maar er zijn er veel die beantwoorden aan onderliggende regels – vraag me niet welke, want ik ken ze niet expliciet en kan ze dus niet reproduceren. En toch ken ik meestal het geslacht van een woord zonder in mijn geheugen te moeten zoeken. Meestal kan ik die heuristiek ook succesvol toepassen op nieuwe woorden. Rod heeft me zojuist een nieuw woord rodomontade geleerd – waarvoor dank. Ik kende het woord niet en mijn gevoel zegt dat het vrouwelijk moet zijn. En vraag me niet waarom… Het zal in ieder gavl niet de uitgang -ade zijn want limonade is mannelijk.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 23 mrt 2012 16:57

    limonade heet in uw dialect wrs “limmenaat” ofzo… “choolade” = “chocola” wa ook die uitzondering verklaart

    maar ik ben het met u eens, er zijn veel regels, of mss beter gezegd: regelmatigheden

    Toegevoegd door Grytolle op 23 mrt 2012 17:09

    Er is best wel bewondering in Nederland voor al die Vlamingen die bijna standaard alle prijzen wegslepen als het om taal gaat. Nederlanders zijn vooral praktisch ingesteld maar ook makkelijk, op het slordige af.
    Vlaanderen waar ze toch graag Vlaams willen klappen is tegelijkertijd de waakhond van het Nederlands.
    Dat vind ik wel grappig pardon plezant.
    Ik heb de artikels over de hypercorrectie en de scheepstypes gelezen en vind ze zeer informatief.
    Limonade is limmenaad en chocola schoklaad dat had je goed Grytolle.

    Toegevoegd door LeGrognard op 23 mrt 2012 18:25

    Georges, die les in het juiste geslacht is niet van mij zenne, het is een citaat.
    Bij mij ging het over de volgende zin: “Op deze manier voorkom je dat je klinkt als een Vlaming of taalpurist …”

    Toegevoegd door de Bon op 24 mrt 2012 12:07

    Oei, sorry Bon. Ik had weer eens niet goed gekeken, er stonden inderdaad aanhalingstekens. Ik had het kunnen en moeten weten. Mijn nederige excuses…

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 24 mrt 2012 13:54

    Een NL journalist schrijft in De Morgen over de tunnels in Brussel en vindt het totaal los van het onderwerp toch nodig zijn taalvingertje op te steken:

    Door dagelijks – waarom zeggen Belgen ‘dagdagelijks’? één keer ‘dag’ is wel voldoende – met uw stinkende diesels naar hier te rijden, voert u telkens een aanval van ranzige lucht op ons uit.

    En dan die argumenten van gaat daar liggen. Dan kunnen we honderden woorden afschaffen: Waarom legt iemand het boek bovenop de kast als op de kast al goed genoeg zou zijn?

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 26 jan 2016 10:05

    Voeg een reactie toe

    Ingelogde gebruikers kunnen reacties aan deze definitie toevoegen.

    Log in

    Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

    Uw gebruikersnaam
    Uw geheime paswoord

    Hulp gezocht!
    Wil je graag meebouwen aan de taalatlas van de Nederlandse taal?
    Taalverhalen zoekt nieuwe vaste correspondenten voor haar mini taalonderzoekjes.

    Leer je Nederlands?
    NedBox.be is een gratis website om op een leuke manier Nederlands te oefenen, via tv-fragmenten en krantenartikels.

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.