Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    fluitjesmelk

    Dit is slechts 1 definitie voor "fluitjesmelk." Bekijk alle definities.

    fluitjesmelk
    (zn. v. geen meerv.)

    (pejoratief) afgeroomde melk; eventueel ook melk waar water is aan toegevoegd

    < gevloten melk < vlieten = de roomlaag scheiden van de melk (Hugo Ryckeboer; zie meer in de reacties)

    Fluitjesmelk heet in Nederland taptemelk. Voor fluitjesbier bestaat geen equivalent want ze kennen daar geen ander bier ;)

    6 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door de Bon en laatst gewijzigd door de Bon (22 feb 2013 11:34)

    Thumbs_up
    299

    Reacties

    Hugo Ryckeboer:

    De melk ontromen deed men vroeger niet machinaal, en zeker niet in de melkfabriek. Nee, op de boerderij goot men de verse melk in lage aarden (later verlakte) teilen en men liet daar een roomlaag op komen. Het vette onderdeel van de melk, de room, is immers lichter en komt vanzelf boven drijven. Daarna scheidde men de room van de overige melk door de roomlaag af te duwen van de schuingehouden teil, of men goot de onderste melk langs een speciaal in de teil gemaakte tuit eruit, terwijl de roomlaag tegengehouden werd. Dat noemde men vanouds in het ruime langs de kust gelegen Nederlandse taalgebied de melk of de room vlieten. Afgeroomde melk heette dan oorspronkelijk gevloten melk, zoals we nu nog optekenden in Frans – Vlaanderen en de West – Vlaamse polderstreek. Verwante vormen ontmoet men in Zeeland, Holland, Groningen, Overijssel, Gelderland, Limburg en verder in de Platduitse dialecten. Ook het Engels kende daarvoor : to fleet the milk.

    Uit gevloten melk is de term vlotemelk ontstaan, die we vooral weer in de kustdialecten ontmoeten, waar het voorzetsel ge – (ge)makkelijk wegviel en de slot – n niet werd uitgesproken. In dezelfde kustdialecten evolueerde vlotemelk tot vleutemelk (zoals vogel er veugel werd); daar ook (zelfs in het West – Vlaams) wordt een v in het begin van een woord gemakkelijk als een f uitgesproken. Net als de Hollanders zeggen de West-Vlamingen van de kuststreek foelen of fleien in plaats van voelen en vleien. Dat zijn evoluties die we al vanaf de Middelnederlandse tijd kunnen vaststellen. De hierna geciteerde evoluties kunnen dus al eeuwen oud zijn. We stellen b.v. verkortingen vast als vlote, vleute. Van die substantieven konden dan weer de werkwoorden vloten, vleuten afgeleid worden, die het oorspronkelijke vlieten her en der verdrongen. Niet overal is vlote geĆ«volueerd naar vleute; daarvan getuigen de West-Vlaamse vormen vlotemelk en vlot(te)/flot(te)melk, vooral in de streek van Ieper en Poperinge. (De Bo vermeldt in zijn Westvlaamsch Idioticon ook vlotjemelk en Gezelles Loquela noteerde in Elverdinge vlotmelk.)

    Toegevoegd door de Bon op 22 feb 2013 11:16

    is fluitjesmelk dan hetzelfde als “loeter”?Dat gebruiken we in de zuiderkempen voor zulke waterachtige melk.

    Toegevoegd door japper op 22 feb 2013 17:56

    Haha, Bon. LG blijft verdacht stil rond dat fluitjesbier…

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 22 feb 2013 20:15

    Het is vechten tegen de bierkaai met jullie…

    Toegevoegd door LeGrognard op 22 feb 2013 23:09

    Nee, ge moet het niet omdraaien, LG. Gij zijt van de bierkaai, wij niet. Wikipedia: De bierkaai was de kaai in Amsterdam waar de vaten met bier aankwamen en de sjouwers werkten die de zware vaten met bier laadden en losten. De Bierkade was een deel van de Oudezijds Voorburgwal, gelegen bij de Oude Kerk. De bewoners van dit deel van Amsterdam stonden bekend als onoverwinnelijke vechtersbazen. Daarvan is het spreekwoordelijke vechten tegen de bierkaai afgeleid: je inzetten voor een hopeloze zaak.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 23 feb 2013 07:40

    Wat kwaliteit betreft ligt de bierkaai toh al geruime tijd in BelgiĆ«. Na de ‘geneverdrooglegging’ in 1919 werdt er naarstig gezocht naar ‘straffere bieren’. Want de arbeiders stopten met genever maar niet met drinken natuurlijk.

    Dit alles is te bekijken op de Nederands-Belgische documentaire: ‘Mooie Bieren’ via Uitzending Gemist (serie: de Wilde Keuken van Wouter Klootwijk)
    Inclusief Bels gegniffel over Heineken.

    Toegevoegd door LeGrognard op 23 feb 2013 11:25

    Voeg een reactie toe

    Ingelogde gebruikers kunnen reacties aan deze definitie toevoegen.

    Log in

    Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

    Uw gebruikersnaam
    Uw geheime paswoord

    Hulp gezocht!
    Wil je graag meebouwen aan de taalatlas van de Nederlandse taal?
    Taalverhalen zoekt nieuwe vaste correspondenten voor haar mini taalonderzoekjes.

    Leer je Nederlands?
    NedBox.be is een gratis website om op een leuke manier Nederlands te oefenen, via tv-fragmenten en krantenartikels.

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.